در این مقاله به صورت کامل در مورد ابعاد موتورخانه آسانسور ، ضوابط ، استاندارد و قوانین اجرا و همچنین آنچه مربوط به استاندارد سازی یک موتور خانه ی آسانسوری است را در این مقاله به صورت جامع آوردیم .

ابعاد داخلی موتور خانه آسانسور

بی شک یکی از سوالاتتون اینه که موتور خانه آسانسور باید ابعادش چند در چند باشه ؟ باید چند متر مربع باشه ؟ طول و عرض و ارتفاعش چقدر باید باشه و استانداردش چقدره ؟

ببنید در هیچ منبع و استانداردی نوشته نشده که ابعاد استاندارد موتور خانه آسانسور چقدر باشه ولی به صورت مستقیم اشاره شده که فضا های اطراف و ارتفاعی تجهیزات آسانسور بیان شده است ، بنابراین برای اینکه به ابعاد موتور خونه آسانسور دست پیدا کنید باید موارد پایین رو رعایت کنید :

شماره اول : حتما حداقل ارتفاع سقف باید 180 سانت باشه ( ولی به این معنی که از بالا ترین فضای کف ( مثلا سکو یا همون دال بتنی ) تا سقف بشه به 180 سانت

شماره دو : ما روی دال ، گاورنر آسانسور و موتور آسانسور رو داریم که فلکه هاشون که متحرکت هستش ، طبق استاندارد باید یه فضای 30 در 30 سانتی متری برای سرویشون وجود داشته باشه .

شماره سوم : توی برخی موتورخونه ها یه دیوار بین مثلا دال بتنی و باقی اقلام آسانسور وجود داره ، عرض ورودی برای دسترسی به موارد متحرکت مثل گاورنر و موتور ، باید حداقل 40 سانت باشه .

شماره چهارم : شما طبیعتا یه فضا میخواید برای درب آسانسور که حداقل عرضش 60 سانت هستش ( ولی بهتره 90 در نظر بگیرید )، دو فضا هم ، یکی برای تابلو فرمان میخواید که باید حداقل عرض تابلو ( معمولا 60تا 80 سانتی هستن ) به رو به روش باید 70 سانت فضای خالی وجود داشته باشه و همچنین هم یه فضا برای تابلو سه فاز میخواید در نزدیک ترین محل به درب موتورخانه باید باشه .

شماره 5 : قطعه ی متحرکی مثل فلایویل موتور بهتره که فاصله اش با وجه های دیواری که سرویس کار به آنجا تردد دارد ، کمتر از 50 سانت نباشه .

5 شرط بالا را رعایت کنید ، به ابعاد مورد نظر موتورخانه آسانسورتون بدست میاد.

ابعاد درب موتور خانه آسانسور

یکی دیگه از سوالات شما موقع درب موتورخانه آسانسور ، این هستش که اندازه عرض و ارتفاع درب موتورخونه باید چند در چند باشه ؟ آخرین ویرایش استاندارد میگه حداقل عرض 60 سانت و حداکثر ارتفاع 180 سانت ولی پیشنهاد ما اینه که حداقل 90 عرض و 190 و2 برای ارتفاع کار کنید .

چهار نکته استانداردی مهم برای درب موتور خانه آسانسور :

• اول اینکه درب نباید دارای شیشه باشه ، باید سراسرش پوشیده شده باشه ، قسمت هایی که شیشه داره رو حذف کنید و ورق پانچی میتونید استفاده کنید
• دوم اینکه قفل حیاطی باید داشته باشه ( که با کلید زبانه هاش بیرون نیاد یعنی 3 قفله نشه ).
• قفلش داخلی باشه و از بیرون با کلید باز بشه
• حتما باید بیرون باز شو باشه

اندازه های مهم که باید بدانید

ببنید توی قوانین موتورخانه آسانسور یه سری اندازه های مهم داریم که شما به عنوان پیمانکار یا حتی شرکت آسانسور باید ازشون آگاهی داشته باشید .

1. اینکه حداقل 50 سانت فضا عرضی برای تابلو فرمان داشته باشی و صد البته اگر تابلو فرمانتون بیشتر از این عرض داشتن ، به همون اندازه بشه
2. فضای رو به روی تابلو فرمان باید 70 سانت در حداقل ترین حالت ممکن باشه ، وجود داشته باشه
3. اگر سکو ( دال بتنی ) بیشتر از 50 سانت ارتفاع داشته باشه باید پله در نظر بگیرید براش – که بهتره فلزی باشه
4. اگر سکو ( دال بتنی ) بیشتر از 70 سانت ارتفاع داشته باشه باید نرده دور تا دور و همچنین پله باید در نظر بگیرید
5. بهتره که فضایی که برای تابلو فرمان قرار میگیرید حالتی نباشه که موقع سرویس ، سرویسکار پشتش به موتور باشه .

استاندارد کف موتور خانه

استاندارد کف موتورخانه آسانسور ، میگه که کف نباید لغزنده باشه ، کف لغزنده یعنی مثلا برخی پیمانکاران ، کف موتورخانه رو کاشی میکنن یا سرامیک میکنن ، این اشتباه هستش باید پوشش کف موتورخونه غیر لغزنده باشه ، مثلا برای اصلاح کاشی و سرامیک یا میتونید تخریبشون کنید و دوباره کاری کنید یا اینکه ورق غیر لغزنده براشون استفاده کنید.

سیم کشی های موتورخانه

از موارد دیگه استاندارد موتورخانه ، استاندارد های مرتبط با سیم کشی هستش ، این سیم کشی در واقع به سه تا مورد موتور ؛ تابلو فرمان و تابلو سه فاز مرتبط میشه ، حالا اینکه چطور باید انجام بشه ، اون باید استاندارد باشه :

1. ببنید کلی اگه بگیم، اگر سیم کشی رو کار باشه ، داکت ، خرطومی پلاستیکی و فلزی استفاده میکنیم .
2. تراول کابل از چاه به موتورخانه انتقال پیدا میکنه باید داکت کشی بشه که معمولا از داکت نمره 9 و 10 استفاده میکنن و سیم های دیگه که از روی زمین انتقال پیدا میکنن باید خورطومی فلزی براشون استفاده بشه
3. مسیر ها باید کوتاه بشن ( مسیر ها دلخواه نباشن بلکه درست و مشخص باشن )و نباید اضافه سیم کشی زیادی وجود بیاد حتی اگر داکت کشی و در خرطومی باشه
4. از هر سایز نباید مثلا داکت استفاده بشه ، بلکه سایز و ابعاد ها مشخص باشه که لبه نندازه .

از اشتباهاتی که در سیم کشی ها استفاده میشه :

• زاویه ی غیر قائم کانال ها
• نا درست بودن محل نصب کلید ها
• رد کردن سیم ها از داخل دیوار بدون اینکه هیچ تدبیری براش در نظر گرفته بشه
• وجود مصالح نا منظم
• اجرای تمام نشده موتور خونه

ببنید بیاید خودمونی صحبت کنیم ، کلی استاندارد سیم کشی موتور خانه آسانسور میگه ، سلیقه به خرج بدین و اگر سیمی تو کار نبود و رو کار بود ، از داکت ، خرطومی و این طور مواردی استفاده کنید و سیم هاتون رو با چیدمان مرتب انتقال بدین که مشخص باشه دارین چه کار میکنید .

ارت فراموش نشه

سه تا ارت توی موتور خونه آسانسور داریم که باید انجام بشن ، ارت تابلو سه فاز ، ارت تابلو فرمان و ارت موتور ، اینا رو نباید فراموش کنید و یه نکته هم ما سر پروژه های اجرایی مشاهده کردیم ، اونم اینه که با اتصالات ضعییف میان ارت وصل میکنن و در واقع یه کار غیر استاندارد انجام میدن .

استفاده از همین اتصالات ضعییف در صورت اینکه رعد و برقی پیش بیاد ، ممکنه باعث دردسر و شاید حتی آتش سوزی بشه .

دسترسی به موتور خانه

دسترسی به موتور خونه آسانسور و راه ارتباط با اون در عین حال که باید راحت و در روشنایی مناسب باشه باید به گونه ای از همون اول طراحی بشه که برای جا به جایی وسایل سنگین مثل موتور و دیگر تجهیزات ، مشکلی پیش نیاد .

برای موتورخانه آسانسور که در واقع باید از نردبان زاویه دار استفاده بشه مطابق با تصویر ، باید دو تا موضوع در نظر گرفته بشه ، اولیش اینه که عرض مناسبی براش در نظر گرفته بشه و مهم ترین موضوع اینه که پله زاویه دار باید زاویه اش بین 70 تا 76 درجه با افق باشه .

دیگر موارد استاندارد موتورخانه آسانسور

در مورد استاندارد ، قوانین و موارد مربوط به اجرییات یک موتورخانه آسانسور باید چنیدن مورد رعایت شود که برابر :

1. ورود تمام افراد متفرقه و غیر مسئول به درون مکان تجهیزات قطعات متحرکه آسانسور ممنوع است
2. هر نوع فلکه ی اسانسوری ( مثل گاورنر یا هرزگرد ها ) فقط به شرطی که در حال تعمیر باشند می توانند در محیطی غیر از موتورخانه .وجود داشته باشند.
3. هیچ وسیله ای نباید در موتورخانه قرار بگیرید به غیر از موارد مربوط به روشنایی آن و لوازم آسانسوری ، دیگر هیچ وسیله ای نباید قرار داشته باشد در آن.
4. کف لغزنده باعث تایید نشدن استاندارد موتورخانه می شود بنابراین میتوانید با بتن لیسه یا وزق گالوانیزه آن را بپوشانید
5. ارتفاع از روی سقف تا زیر آن حداقل باید اندازه ای برابر 180 سانتی متر داشته باشد
6. قلاب سقف جهت تعمیر موتور و وسایل متحرکه و جا به جایی آن ها حتما باید نصب شود.

توضیحات بیشتر

شاید از خودتان بپرسید که شرایط و قوانین استاندارد موتور خانه آسانسور چیست یا کلا به این مورد بر خورده باشید که بازرس اداره ی استاندارد برای بار اول آمده است و خیلی از مسایل را جزو نقص ها آورده است ولی این موارد چه هستند و چقدر میتوانند وقت گیر و هزینه بر باشند ؟

نمونه ای از شرایط استاندارد موتورخانه آسانسور برابر :

• وجود درز و یا شکاف بین درب موتور خانه و فضای بیرون
• نداشتن قفل درب
• نداشتن حفظ یک تیکه برای درب موتورخانه
• نبود علایم استاندارد ( یک پکیج از نشانه های استانداردی و دستور العمل ها که کارفرما موظف است خریداری کند و شرکت اسانسوری موظف است نصب کند.)
• نبود پله ( تریجحا آهنی ) و حفاظ آن

 

نکته مهم : برای شرایط استاندارد مورتور خانه مورد تایید باشد ، باید یک نکته ی مهم را لحاظ کنیم ، زمانی که کف یک موتورخانه از سرامیک یا سنگ هایی که حالت لیز دارند استفاده شود قطعا باید کارفرما هزینه ای را در قبال خرید موکت برای سر تاسر کف.

در این مقاله به صورت جامع و تکمیل در مورد انواع و الزامات و قوانین استانداری در مورد موتورخانه آسانسور کششی و هیدرولیکی ، تخصصی صحبت خواهیم کرد.

قبل از هر چیزی به این سوال که آیا وجود موتورخانه آسانسور ضروری است ؟ باید پاسخ دهیم که در آسانسور های کششی هیچگونه اصراری بر وجود یک موترخانه که حتما باید اجرا شود نداریم ، زیرا میتوانید آسانسور خودتان را به صورت بدون موتوخانه یا به اصطلاح MRL نصب کنید ، اکثر پروژه هایی که روف گاردن دارند ، از آن بهره برده میشود.

از نکات مهمی که باید بدانید این است که اتاقک تعبیه شده باید از روشنایی به همراه سیستم تهویه ی هوای مناسبی برخوردار باشد طبق قوانین ، اتاق نباید بیشتر از حد مجاز گرم باشید.

به هر حال شاید یکی سوالاتی که برایتان در مورتوخانه ها پیش بیاید ، این است که مثلا بزرگ ترین آسانسور ایران مثل آسانسور برج میلاد تهران چه موتور خانه ای خواهد داشت یا اینکه آسانسور برج میلاد چند دقیقه طول می کشد ، این ها را میتوانید در مقالات سایت وست لیفت مشاهده کنید.

استاندارد موتورخانه آسانسور کششی

• در بالاترین ایستگاه ساخته میشود
• حداقل سقف موتورخانه ( کف تا سقف ) کمتر از 2 متر نباشد
• از کف پوش مثل مکت باید برای کف استفاده کنید
• باید فضای تردد افراد از جلوی تابلو فرمان تقریبا بالای 0.7 متر در نظر گرفته شود
• بهتر است از تیراهن سایز 18 برای ساخت شاسی استفاده شود
• فضای هایی جهت سیم بکسل 10 و 6

شما در هنگام طراحی آن باید معبری برای عبور در نظر داشته باشید ، در این بحث ، معابر را به دو بخش تقسیم بندی میکنیم : 1 – قطعاتی که چرخش دارند مثل موتور 2- قطعاتی که ثابت هستند

• معابر شماره 1 را باید از حداقل 0.5 متر در نظر گرفته شود
• معبر شماره 2 باید کمتر از 0.4 متر نباشد
• بهتر است از لامپ های سنسور دار که خودکار روشن می شودند و معمولا دایمی هستند در درب موتورخانه استفاده گردیده شود.

استاندارد موتورخانه آسانسور هیدرولیک

محل مناسب موتورخانه آسانسور هیدرولیکی در کنار چاه در پایین ترین ایستگاه است ولی تا به حال پیش آنده که به خاطر محدودیت ها از نظر معماری یا مهندس ناظر ، ممکن است تا فاصله ی 5 الی 6 متر دور از چاه موتورخانه آسانسور هیدرولیکی قرار بگیرد.

این در حد یک پیشنهاد است که همواره یک ضلع موتورخانه حداقل 2 متر باشه ( عمق یا عرض باشه فرقی نمیکنه ) و ارتفاعش هم 2 متر باشه. همچنین در صورت اینکه موتروخانه با چاه مجاور همدیگه بودند ، عرض دیوار مجاور هم اندازه ی دیوار چاه باید باشد و امکان دسترسی به داخل چاه آسانسور از طریق موتورخانه جهت انتقال قطعات و تجهیزات آن وجود داشته باشد. 

توضیحات بیشتر

بر خلاف آسانسور هایی که از سامانه ی کششی استفاده می کنند ، موتور خانه آسانسور هیدرولیکی تقریبا فرق اساسی با آن دارد زیرا اجزای متفاوتی غیر از تابلو فرمان که بین آنها مشترک است ، قرار می گیرد.

به طور مثال در آسانسور هیدرولیکی ، موتور گیرلسی یا گیربکسی نداریم بلکه از پاوریونیت استفاده می شود.

به طور قطعی وجود یک اتاقک آسانسور برای آن واجب است و همانطور که میدانید استفاده از سیستم های هیدرولیکی در ساختمان هایی با ارتفاع پایین ولی با ایمنی بالا نصب می گردد ، اکثرا در پروژه های اداری مثلا در پروژه ی اداره ی ” آب منطقه ای استان لرستان ” که توسط شرکت آسانسور پیشرو نوین ( وست لیفت ) نصب شد .

حال چه اجزایی در آن قرار خواهند گرفت ؟

• پاوریونیت یا همان موتور

وجود موتور برقی که دارای گنجایش مخزنی برای پمپاژ روغن یا سیال که نهایتا به حرکت جک و حرکت کابین منجر میشود درون اتاقک آسانسور قرار خواهد گرفت ، لازم به ذکر است که این موتور سبب تبدیل انرژی برق به مکانیکی شده و پس از باعث جابه جایی خواهد گشت.

نکته : شیر های برقی نیز به همراه پاوریونیت در موتورخانه موجود اند

• بهتر است که این اتاق موازی با کف ترین طبقه یا همان ایستگاه باشد .

در موتورخانه آسانسور کششی چه قطعاتی وجود دارد؟

• موتور

وسیله ای است که برای به حرکت در اوردن به جهات عمودی بالا و پایین آسانسور ، از آن استفاده می کنند

• فلکه هرزگرد
• گاورنر بالا
• تابلو فرمان
• تابلو سه فاز
• حفاظ های استانداری
• تلفن
• کلید های برق

کلید های برق موجود در موتورخانه آسانسور به تعداد 2 عدد هستند ، یکی از آنها مربوط به روشنایی موتورخانه و دیگری مربوط به روشن یا خاموش کردن چراغ های تونلی است.

لوازم ایمنی و امنیتی طبق اصولی که سازمان بازرسی استاندارد برای آسانسور های کششی در چاهک و همچنین موتورخانه تعبیه گشته است .

وجود تابلو فرمان مشترک بین تمامی آنها

همانطور که میدانید به تابلو فرمان ، همان کنترل کننده تمامی وضعیت های یک بالابر و این ماشین حمل و نقلی عمودی است ، بنابراین این کنترل کننده بسته به برق ساختمان شما میتواند با برق تک فاز یا سه فاز راه اندازی شود

سیستم بلک اوت نصب شده در موتورخانه

در نظر داشته باشید که برای سیستم تغذیه ی برق برای از مدار خارج نشدن و توقف آن در تمامی ان ها میتواند به صورت نجات اضطراری درونی یا توسط دستگاهی درون اتاق موتور آسانسور نصب شود.

تجهیزات ایمنی در موتورخانه آسانسور

وقتی سرعت یک آسانسور بالا است ، قطعا ایمنی مهمترین اصل در آن می باشد ولی بدانید که علاوه بر اینکه در موتورخانه آسانسور یکسری وسایل ایمنی قرار رفته اند که شاید برایتان مورد سوال و ابهام بر انگیز باشد.

لوازم محدود کننده ی سرعت که در اتاق موتور آسانسور قرار گرفته اند شامل ، گاورنر و بوبین ترمز و سیستم کاهش سرعت تابلو فرمان است.

بدون موتورخانه آسانسور

شاید این سوال به ذهنتان بیاید که آیا میشود یک آسانسور بدون موتورخانه داشت؟ پاسخ آری است زیرا میتوان با یک طراحی فشرده و دقیق ، مورخانه آسانسور را حذف کرد و اجزایی که در آن قرار می گیرد را در چاهک قرار داد.

وقتی صحبت از آسانسور کششی میشود ، در واقع درباره ی ما با یک سیستم و سامانه ی کشش با سرعت بالا در ارتباط هستیم ، بدان معنا که این سیستم توسط سیم بکسل که به طناب های آن معروف هستیند باعث جابه جایی میشود.

موتور خانه ی آسانسور جایی برای قرار گرفتن تابلو فرمان و متصل شدن برق به همراه تراول کابل است ولی در نبود آن ، مجبور میشویم این تابلو را در طبثه ی آخر قرار نصب کنیم.

در حال حاضر وجود یک آسانسور علاوه بر اینکه به عنوان یک ماشین برای دسترسی به نقاط مختلف ساختمان در کمترین زمان محسوب میشود ، به عنوان یک سرمایه گذاری و ارزش بخشیدن به ساختنمان نیز حساب می شود ، بنابراین اطلاع داشتن پیمانکاران و مالک در مورد نحوه ی اجرای موتور خانه آسانسور شرط مهمی است.

ولی اتاقک آسانسور چیست و دلیل وجود آن چه می باشد؟ در واقع نوعی اتاق کنترل کننده برای آسانسور شما است که دلیل آن وجود یکسری قطعات مکانیکالی و برقی مثل تابلو فرمان و موتور گیرلسی یا گیربکسی است .

در نظر داشته باشید که ورود افراد متفرقه و بدون مجوز برای ورود به اتاق موتور آسانسور قدغن است زیرا دارای تجهیزات اساسی و مهمی است که میتواند خطرناک برای فرد نا آگاه و یا اختلال در امور حرکتی  شود که در نهایت باعث ایجاد مشکل برای مسافران شود بنابراین توسط درب ، قفل میشود.

هر چقدر که علم و تکنولوژی در صنعت ساختمان و آسانسور به صورت روز افزون پیشرفت کند ، قطعا شاهد این هستیم که روش های نصب و اجرایی نیز بهبود خواهند یافت .

قطعا شما میتوانید ، مجموعه ی ما را به عنوان مشاور رایگان که در راستا ی اجرا و همچنین طراحی موتورخانه آسانسور افتخار همرای شما را داشته باشیم .

استاندارد کابل برق آسانسور

به تعداد انبوهی توسط کارفرمایان که اکثرا مالک هستند ، از بخش پشتیبانی پرسیده میشود که چه سایز و با چه تعداد رشته ای از کابل برق باید برای آسانسور خود تهیه کنند ،؛ پاسخ آن را این گونه میدهیم:

• تا 6 ایستگاه و توان کمتر از 5 kw از کابل 5*6 مسی استفاده کنید
• ظرفیت بالای 10 نفر و توان بیشتر از 5 از کابل 5 در 10 استفاده کنید

اخذ استاندارد

وقتی صحبت از استاندارد می شود باید تعریف متناسبی نه در حد این که نا مفهوم باشد .

استاندارد موتور خانه آسانسور شامل مجموعه ی اقداماتی است که از سوی سازمان بازرسی کل کشور ایران و استاندارد وضع نهاده شده است که این قوانین مربوط به ساختمان و شرکت آسانسور است .

نکاتی که مالکین باید در موتورخانه رعایت کنند

وظیفه مالکین و ساکنین برای ساختمان موتورخانه آسانسور این هستش که اجازه ی گرد و غبار را در این فضا ندهند و تمیز کاری های لازم رو انجام بدن ؛ چون گرد و غبار یکی از عواملی هستش که بدون شک ، باعث اصحلاک و خرابی قطعات اسانسور میشه .

برخی مالکین موتورخانه اسانسور رو به عنوان انباری استفاده میکنن ، واقعا بزرگترین اشتباه همین موضوع هستش که قطعات الکتریکی و مکانیکی آسانسوری رو فضا هایی که باید در دسترس داشته باشه رو با وسایل حالت انباری ، از اون استفاده میکنن ، جدا از اینکه باعث میشه دسترسی سرویسکار محدود بشه ، بلکه ممکنه حتی باعث اتش سوزی گسترده هم بشه .

یه موضوعی دیگه هم که دیده شده ، اینه که موتور خونه آسانسور رو به عنوان محل نگهداری پرندگان استفاده میکنن که فضولات اون ها بدون شک باعث خرابی میشه و همچنین محیط موتورخونه باید کاملا تمیز و عاری از هرگونه آلودگی باشه .