مدار ایمنی آسانسور یا همان مدار سری استپ آسانسوری در واقع اگر آسانسور را از نظر برقی در نظر بگیریم و یک سری کنتاکت را به صورت سری به هم وصل کنیم جهت ایمنی کامل یک آسانسور ، میتوانیم بگوییم این مدار ایمنی را تشکیل داده ایم ، در ادامه ساختار و تمام موراد ایمنی آسانسور را یک به یک بررسی می کنیم ، با ما همراه باشید.

سری استپ آسانسور

فقط یک جمله می گیم اینجا و بعدش بدون حاشیه و توضیحات اضافی ، در مورد مدار ایمنی آسانسور صحبت می کنیم ، فرض کنید اگر سری استپ آسانسور وجود نداشت چه اتفاقی می افتاد ، ممکن بود یک درب نیمه باز باشد از طبقات ولی آسانسور همچنان به کارش ادامه دهد یا اینکه درب کابین به صورت نیمه باز بود ولی آسانسور همچنان به کارش ادامه میداد . عملا باید یکسری میکروسوئیچ ها و موارد محدود کننده برای آسانسور وجود داشته باشند تا اینکه خطری جان مسافر را تهدید نکند.

در واقع ایمنی مسافران با کارکرد صحیح آسانسور شکل می گیرد ، به این معنی که باید مدار ایمنی آسانسور بر قرار باشد تا اینکه سلامت مسافرین در خطر نباشد ، برای اینکار این مدار شامل چند مکیرو سوئیچ است که موردی نام بردن آنها برابر :

• شماره 1 : کنتاکت های درب های لولایی یا اتوماتیک برای طبقات
• شماره 2 : کنتاکت های نر و ماده درب فول یا نیمه اتوماتیک کابین آسانسور
• شماره 3 : قفل های ایمنی درب
• شماره 4 : استپ هایی که شکل قارچ هستند با یک جعبه
• شماره 5 :لیمیت یا همان شالتر های محدود کننده ی حد بالا و پایین
• شماره 6 : گاورنر
• شماره 7:پاراشوت

ما در اینجا 7 مورد از مدار ایمنی آسانسور را نام بردیم که خیلی هاشون جزو دسته بندی فروش قطعات مصرفی آسانسور مثل فروش قفل آسانسور و از لحاظ قیمتی و مقایسه آن پیشنهاد می کنیم قیمت شالتر پروانه ای آسانسور را داشته باشید و این مورد هم در آن دسته بندی قرار می گیرند. و با ذکر مثال و توضیح کامل تک تک آنها را به همراه نقش آنها در سری استپ آسانسور می دهیم چرا ؟ چون میدونی که اینجا مجموعه وست لیفته ، شفاف ساز ترین و پر محتوا ترنی مجموعه آسانسوری کشور.

حالا ما از شما یه سوال می پرسیم ( هر چند که جوابش هم خودمون میدیم ) به نظر شما اگر یکی از میکروسوئیچ های مدار ایمنی فعال شود ، چه اتفاقی برای آسانسور می افتد ، لازمه بگیم که برق تغذیه ای این میکرو ها در واقع صد و ده ولت هستش که وقتی هر کدومشون فعال میشن ، بلافاصله آسانسور حرکتش متوقف میشود البته به جز یک مورد که به صورت تدریجی متوقف میشود و در نهایت به قول گفتنی ، نصاب ها و تکنسین های آسانسوری میگن تابلو خطا زده ، فلان کد رو نشون میده.

شماره 1 : استپ قارچی ها یعنی فعال شدن سری استپ آسانسور با یک حرکت

روی کابین ، معمولا کنار موتور و در موتورخانه ( البته در پروژه های Machine room ) و در نزدیکی به کف چاهک ، هر کدام یک عدد کله قارچی به همراه جعبه قرار می گیره ، در واقع اگر بیایم ساختاری صحبت کنیم به این استپ قارچی ها میتونیم بگیم که یه قطعه ی الکترو مکانیکی که نصبی که توی موتور خانه ، پایین چاه و روی کابین قرار گرفته و مشکلی پیش اومده و نیازه که آسانسور سریع متوقف بشه ، کافیه که دستش رو ببره روی یکی از این استپ قارچی ها ، اون وقت آسانسور با قطع شدن مدارش و فعال شدن استپش سریع ایست می کنه.

توی هر آسانسوری از هر مدلی 3 تا از این استپ قارچی ها 3 عدد نیازه که با جعبه باید خریداری کنید.

شماره 2 : لیمیت : آسانسوری که حد نداشته باشه کنسله…

در واقع شاید همه چیز بر نمی گرده به قفل ها یعنی کنتاکتی که شما قرار میدید ، همشون مربوط به قفل ها نیستند بلکه آسانسور هم باید حد بالا و پایین داشته باشه ، مگر نه اگر نداشته باشه ، یا قاب وزنه اش از جا در میاره یا کابینش با سرعت می کوبه سقف بلاخره یه محدود کننده ای این وسط باید قرار بگیره .

برای همینه که ما میگیم که آسانسوری که در مدار سری استپ آسانسور هیچ گونه لیمیتی نباشه ، کنسله…..

حالا ما دو مدل لیمیت توی این جهان هستی داریم که یکیش غلطکیه و دیگیری nF پروانه ای هستش ، که مرد دوم شاید 99 درصد آسانسور های ایران ازش استفاده کند ، حالا قضیه ی کار کردنش چطوره ؟ ببنید معمولا برای هر آسانسوری طبق مقررات ملی استاندارد آسانسور ، 4 تا ، 2 تا پایین 2 تا بالا باید داشته باشه .

حالا وقتشه بالاتر که داشتیم در مورد مدار ایمنی آسانسور صحبت می کردیم گفتیم که یک استثنا وجود داره که وقتی فعال میشه سرعت اسانسور کاهش پیدا می کنه و بعش ایست میکنه ، لیمت حد بالا دقیقا قضیه ی اش همینه ولی لیمیت پایین خیر این طور نیست چون یه جورایی وقتی کابین آسانسور حد پایین رو رد می کنه ، به این معنیه که فرض میشه کابین و مسافرین سقوط کردن و با فعال شدن لیمیت پایین سریعا آسانسور full stop می کنه.

شماره 3 : گاورنر در سری استپ آسانسور

در مدار ایمنی آسانسور میکروسوئیچ های گاورنر نقش بسیار مهمی دارن ، حالا یه چیزی ، مثلا گاورنر هایی 1 متر بر ثانیه هستند ، در واقع اگر سرعت کابین بیشتر از 1.15 متر بر ثانیه بشه ، عمل می کنه ، گاورنر پایین و گاورنر بالا توسط یک سیم بکسل معمولا نمره 6 و گاهی اوقات نمره 8 بسته به شایر گاورنر دارد در آن استفاده میشود.

با فعال شدن هر کدوم از میکروسوئیچ های نام برده شده در گاورنر که با افزایش سرعت و عمل خود گاورنر مصادلف است ، پارا شوت نیز عمل خواهد کرد.

شماره 4 : پاراشوت یعنی زندگی دوباره

oh my god توی فیلم های خارجی که اکثرا علمی و تخیلی هستند می بینید که وقتی که سیم بکسل اسانسور پاره میشه و عملا آسانسور دیگه داره سقوط میکنه با سرعت به پایین میاد بدون اینکه هیچ مانعی برای جلوگیری از این قضیه وجود داشته ولی بهتره بگیم که فقط توی فیلما اینو میبنید ، دید که میگن فقط توی فیلم ها بعضی چیزا را میشه دید ، این از همون قضیه هاست.

وقتی که گاورنر آسانسور عملکرد خودشو ایجاد کرد و میکرو اون فعال شد در کنار اینکه خود پاراشوت هم اگر سرعت آسانسور از سرعت تعریف شده اش بیشتر باشه ، عملا فعال میشه ، یعنی وقتی کابین با سرعت بالا داره میاد پایین توی سری استپ آسانسور یه چیزی هست به نام پاراشوت ، اون فعال میشه و اصطلاحا میگن آسانسور پاراشوت کرده ، از این موضوع که اون فعال میشه ناراحت نشید چون اگر داخل کابین باشید یکمی هولناکه فعال شدنش ولی اگر سرعت آسانسور رفت بالا از محدوده خراج شد و اون عمل نکرد باید یه کمی که نه بلکه خیلی نگران باشید ، برای همینه که قبل از اینکه استاندارد یه آسانسور تایید بشه ، عملا تست پاراشوت رو ازش می گیرن.

سوال شما : اگر آسانسور برقش قطع بشه ، پاراشوت کار می کنه؟

پاسخ آری است چرا که عملکرد پاراشوت در مدار ایمنی آسانسور به گونه ای تعریف شده که حتی بدون برق هم در صورت مشکل سرعتی ، عملکرد خود را خواهد داشت و نگران این موضوع نباشد.

شماره 5 : قفل های درب

آسانسوری به قول معروف بازرس استاندارد اون رو تایید می کنه که تمامی قفل های کار گذاشته شده درب های طبقات در تمامی حالات بسته باشند و غیر فعال نباشند به غیر از طبقه ای کابین دقیقا در سر حد آن قرار گرفته شده است ، همچنین در صورت اینکه تابلو فرمان آسانسور به عنوان مغز فعال آن ، دستور بسته شدن را بدهد ولی قفل بسته نشود ، باید مدار سری استپ آسانسور فعال و آسانسور حرکت اضافی نداشته باشد و خطا آن ثبت شود.

جمع بندی مطالب

کلا یک مورد را در نظر داشته باشید ، با توجه به اینکه آسانسور کلا در کل جهان قدمت خاصی ندارد و مخصوصا در ایران فقط چندین دهه است که آمده است و مهندسی آن در حال پیشرفت است ولی از آسانسور اولیه ای که تا به حال نصب شده است که به عنوان مسافر بر بوده تا به حال اتفاقات بسیاری افتاده اند و از روی آن اتفاقات و خطا های پیش آمده ، کارشناسان نقص ها را پیدا کرده اند و با توجه به موارد کارشناسی شده ، فهمیده اند نقص کجا بوده و از روی آن راه حلی یافته اند .

یکی از این راه حل های ایجاد یک مدار سری استپ آسانسور است که همانطور که از اسمش پیداست از یکسری کنتامکت که به صورت سری نصب شده اند ، تشکیل شده است. حالا به عنوان یک مهندس برق یا آسانسور یا حتی یک فرد جویای اطلاعات ، از خودش بپرسد که اگر یکی از این مدار عمل نکند یا حتی فعال شود چه اتفاقی می افتد ، خیلی ساده است ، این طور که برق موتور قطع ، موتور خامئوش و عملکردی ندارد به همین سادگی.

به طور کلی قصد ما در این مقاله این بود که به صورت جامع و کامل در مورد سری استپ آسانسور صحبت های ویژه ای داشته باشیم که به صورت عامیانه نه صرفا تخصصی آن را توضیح دهیم ولی چناچه در این مورد سوالی برایتان پیش آمده بود یا اینکه نظری داشتید ، حتما میتوانید در پایین همین صفحه با ما در ارتباط باشید و به صورت بروز پاسخ خود را دریافت کنید.

ببینید در مدار سری استپ آسانسور ، ما حدود 11 – 7 تا فقط میکروسوییچ داریم ( یعنی از میکرو سوییچ گاورنر بگیر تا لیمیت ها ) و از همه مهم تر اینه برخی هاشون حتی اگر برق هم نباشه ، اینا باز به عملکرد خودشون ادامه میدن و قطع نا پذیرن مثلا یکشون میکروییچ پاراشوت اینطوره.

حالا چطور ممکنه یک میکروسوئیچ توی مدار ایمنی اسانسور ، از کار بوفته و هیچ وقت عمل نکنه ؟ مثلا ما شاهد بودیم که از کابین از حد تعریف شده براش بالاتر یا پایین تر رفته ، این چه زمانی ، ممکن میشه ؟ بدون شک زمانی این طور اتفاقی میوفته که یا اینکه خرابی پیش بیاد یا اینکه فرد سرویس کار اونو به قول معروف پل کنه و باعث بشه که دیگه از مدار خارج بشه.

اصلا پل کردن مدار ایمنی قانونیه؟ ببنید این موضوع چطور شما میاید یه موضوعی که به ایمنی و استاندارد و از همه مهم تر به از اون جایی که این موضوع با جان مردم سر و کار داره چرا که در بحث ایمنی هستش ، بنابراین قطع کردن یا خارج کردن یا همون پل کردن هر کدوم از این ها باید تحت نظر و در شرایطی باشه که کنترل میشه .